[โมหะ มิใช่ไม่รู้ทั้งหมด โดยเฉพาะความร้อน โมหะก็ยังรู้ว่าร้อนอยู่และเหตุให้เกิดความร้อน ก็รู้อยู่เหมือนกันแต่ไม่ยอมละเหตุนั้นเรียกว่า “ รู้แล้วไม่ยอมละ”ยิ่งเกิดมานะเพิ่มกิเลสขึ้นมาอีกใครมีมาก ความร้อนและทุกข์ก็มีมากใครมีน้อย ความร้อยและทุกข์ก็มีน้อย]

โมหะ มิใช่ไม่รู้ทั้งหมด
โดยเฉพาะความร้อน โมหะก็ยังรู้ว่าร้อนอยู่
และเหตุให้เกิดความร้อน ก็รู้อยู่เหมือนกัน
แต่ไม่ยอมละเหตุนั้น
เรียกว่า “ รู้แล้วไม่ยอมละ”
ยิ่งเกิดมานะเพิ่มกิเลสขึ้นมาอีก
ใครมีมาก ความร้อนและทุกข์ก็มีมาก
ใครมีน้อย ความร้อยและทุกข์ก็มีน้อย
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
ธาตุ ขันธ์ อายตนะ สัมพันธ์ รหัส 4 หน้า 122)

[ความสุขทางพุทธศาสนา ไม่ได้สอนถึงเรื่องวัตถุวัตถุนั้นเป็นเพียงเราอาศัยความสุขที่แท้จริง คือ ความสุขที่ไม่มีอามิสได้แก่สันติสุข สุขด้วยความสงบ]

ความสุขทางพุทธศาสนา
ไม่ได้สอนถึงเรื่องวัตถุ
วัตถุนั้นเป็นเพียงเราอาศัย
ความสุขที่แท้จริง คือ ความสุขที่ไม่มีอามิส
ได้แก่สันติสุข สุขด้วยความสงบ
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
จากหนังสือธรรมเล่มที่๗

[กิเลส เป็นอาการของ จิตใจผ่องใสสะอาดแล้ว กิเลสจะแสดงอาการใดๆออกมาใจย่อมทราบชัดด้วยตนเองแล้วก็กำจัดด้วยปัญญาอันบริสุทธิ์ซึ่งมีความสงบเป็นรากฐาน]

กิเลส เป็นอาการของ จิต
ใจผ่องใสสะอาดแล้ว
กิเลสจะแสดงอาการใดๆออกมา
ใจย่อมทราบชัดด้วยตนเอง
แล้วก็กำจัดด้วยปัญญาอันบริสุทธิ์
ซึ่งมีความสงบเป็นรากฐาน
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
(สติปัฏฐานภาวนา รหัส 5 หน้า 42)

[คราวนี้ ถ้าหากเราพิจารณาเห็นเป็น อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ไม่เข้าไปยึดมาเป็นของตนเป็นตัวเห็นเป็นจริงตามสภาพของมัน มันก็ยิ่งสบายใหญ่แม้ทุกขเวทนาจะปรากฏ มันก็สักแต่ว่าปรากฏแล้วผ่านไปจิตใจเราไม่ได้เข้าไปยึดนอกจากนั้นอีก ถ้าหากใจของเรามีกำลังพอกล้าหาญจิตสงบลงได้เลย จนกระทั่งไม่ปรากฏอีกเวทนาหายไปได้โดยเด็ดขาดเหมือนกัน]

คราวนี้ ถ้าหากเราพิจารณาเห็นเป็น
อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ไม่เข้าไปยึดมาเป็นของตนเป็นตัว
เห็นเป็นจริงตามสภาพของมัน มันก็ยิ่งสบายใหญ่
แม้ทุกขเวทนาจะปรากฏ มันก็สักแต่ว่าปรากฏแล้วผ่านไป
จิตใจเราไม่ได้เข้าไปยึด
นอกจากนั้นอีก ถ้าหากใจของเรามีกำลังพอกล้าหาญ
จิตสงบลงได้เลย จนกระทั่งไม่ปรากฏอีก
เวทนาหายไปได้โดยเด็ดขาดเหมือนกัน
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
(บทสนทนา รหัส 7 หน้า 191)

[ควรแก่การปลื้มปีติเป็นอย่างยิ่งการที่เรามาเข้าใจใน ธรรมและเลื่อมใสในพระพุทธศาสนาพากันน้อม กาย วาจา ใจตั้งหน้าฝึกหัดปฏิบัติธรรมนับว่าเป็นบุญกุศลอันยิ่งใหญ่ไพศาล]

ควรแก่การปลื้มปีติเป็นอย่างยิ่งการที่เรามาเข้าใจใน ธรรม
และเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา
พากันน้อม กาย วาจา ใจ
ตั้งหน้าฝึกหัดปฏิบัติธรรม
นับว่าเป็นบุญกุศลอันยิ่งใหญ่ไพศาล
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
จากหนังสือธรรมะเล่มที่๑๒

[ความพอใจในสิ่งเดียวนั้นพิจารณาในสิ่งนั้นแน่วแน่ในสิ่งนั้นสิ่งที่ตนพิจารณานั้นย่อมลุล่วงไปด้วยดี]

ความพอใจในสิ่งเดียวนั้น
พิจารณาในสิ่งนั้น
แน่วแน่ในสิ่งนั้น
สิ่งที่ตนพิจารณานั้น
ย่อมลุล่วงไปด้วยดี
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
จากหนังสือธรรมพเล่มที่๘๕

[ความชอบใจก็เป็นทุกข์ ความไม่ชอบใจก็เป็นทุกข์เป็นทุกข์ทั้งสองอย่างคือ ไม่สละปล่อยวางทั้งสองอย่างนั้นย่อมเป็นทุกข์]

ความชอบใจก็เป็นทุกข์
ความไม่ชอบใจก็เป็นทุกข์
เป็นทุกข์ทั้งสองอย่างคือ
ไม่สละปล่อยวางทั้งสองอย่างนั้น
ย่อมเป็นทุกข์
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
จากหนังสือธรรมะเล่มที่๗๔

[หลวงปู่เทสก์ : ถูกคือว่า พุทธศาสนาสอน ทุกขนิยม เขาถือกันว่าอย่างนั้น ศาสนาอื่นเขาสอน สุขนิยม สอนไปเกิดชั้นฟ้าสวรรค์ สุขสบาย อย่างนั้นอย่างนี้ ความเป็นจริงก็คือสอนทุกขนิยม คือสอนให้เขาหนีจากทุกข์นั่นเอง มันก็อยู่ในนั้นแหละ แต่เขาไม่เขาใจ คือ ไปเกิด สุขคติ สุขาวดี หมายความโลกอันนี้มันมีทุกข์นั่นแหละ จึงสอนให้ทำดีหลวงปู่เทสก์ เทสรํสี]

ผู้ถาม : พุทธศาสนาสอนเรื่องทุกข์ ที่ท่านอาจารย์อธิบายมานั้นก็พอเข้าใจเข้าใจอยู่แต่เวลาอธิบายศาสนาพุทธให้คนอื่นเข้าใจ คนอื่นจะพูดว่าเราเห็นในแง่ร้ายอยู่ตลอดเวลาแล้วทำให้ไม่บายใจ เราจะหาวิธีอธิบายได้อย่างไรครับ?
หลวงปู่เทสก์ : ถูกคือว่า พุทธศาสนาสอน ทุกขนิยม เขาถือกันว่าอย่างนั้น
ศาสนาอื่นเขาสอน สุขนิยม  สอนไปเกิดชั้นฟ้าสวรรค์ สุขสบาย   อย่างนั้นอย่างนี้ ความเป็นจริงก็คือสอนทุกขนิยม คือสอนให้เขาหนีจากทุกข์นั่นเอง มันก็อยู่ในนั้นแหละ แต่เขาไม่เขาใจ คือ ไปเกิด สุขคติ สุขาวดี หมายความโลกอันนี้มันมีทุกข์นั่นแหละ จึงสอนให้ทำดี
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
ปุจฉาวิสัชนาในต่างประเทศ
ณ.ประเทศออสเตรเลีย วันที่ 19 พ.ย. – 12 ธ.ค. พ.ศ. 2519

[การงานที่ชอบในมรรค๘ ไม่มีงานภายนอกมีแต่งานภายใน เป็นไปเพื่อพ้นทุกข์ เป็นไปเพื่อสละความชั่ว และกิเลสบาปธรรมทั้งปวง]

การงานที่ชอบในมรรค๘
ไม่มีงานภายนอก
มีแต่งานภายใน
เป็นไปเพื่อพ้นทุกข์
เป็นไปเพื่อสละความชั่ว
และกิเลสบาปธรรมทั้งปวง
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
จากหนังสือธรรมเล่มที่๗๓

[รู้อะไรก็ไม่มีคุณประโยชน์ เท่ารู้จิตการเห็นจิตของเรานั่นแหละดี มันคิดดี คิดชั่ว คิดหยาบ คิดละเอียด ก็รู้ดูจนกระทั่งมันวางลง ถ้าเห็นอยู่เสมอๆแล้ว มันก็วางหมด]

รู้อะไรก็ไม่มีคุณประโยชน์ เท่ารู้จิต
การเห็นจิตของเรานั่นแหละดี
มันคิดดี คิดชั่ว คิดหยาบ คิดละเอียด ก็รู้
ดูจนกระทั่งมันวางลง
ถ้าเห็นอยู่เสมอๆแล้ว มันก็วางหมด
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
จากหนังสือธรรมะเล่มที่๙๐

[สติ ตัวนี้เป็นของสำคัญมากเป็นหลักฐานของการภาวนาเป็นหลักฐานของพุทธศาสนาเป็นหลักฐานของคุณงามความดี]

สติ ตัวนี้เป็นของสำคัญมาก
เป็นหลักฐานของการภาวนา
เป็นหลักฐานของพุทธศาสนา
เป็นหลักฐานของคุณงามความดี
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
จากหนังสือธรรมะเล่มที่๘๔

[การรักษาศีลเป็นการทำทานในตัว คือ “ให้อภัยทาน” สัตว์ที่เราควรจะฆ่าก็ไม่ฆ่า สิ่งของควรที่จะลัก ฉ้อโกง ขโมย หรือควรที่จะโลภเอาด้วยประการต่างๆ เราก็ไม่เอา ก็เป็นอภัยทานในตัว]

การรักษาศีลเป็นการทำทานในตัว คือ “ให้อภัยทาน” สัตว์ที่เราควรจะฆ่าก็ไม่ฆ่า สิ่งของควรที่จะลัก ฉ้อโกง ขโมย หรือควรที่จะโลภเอาด้วยประการต่างๆ เราก็ไม่เอา ก็เป็นอภัยทานในตัว
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
แนวปฏิบัติพระพุทธศาสนา
แสดง ณ วัดหินหมากเป้ง
๒๕๑๓

[ความรัก หรือ ความเกลียดชังความรักเป็นข้างหนึ่งความชัง เป็นอีกข้างหนึ่งไม่รัก ไม่ชัง เป็นตรงกลางนั่นเป็นที่อยู่ของเรา]

ความรัก หรือ ความเกลียดชัง
ความรักเป็นข้างหนึ่ง
ความชัง เป็นอีกข้างหนึ่ง
ไม่รัก ไม่ชัง เป็นตรงกลาง
นั่นเป็นที่อยู่ของเรา
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
จากหนังสือธรรมะเล่มที่๓๒

[ใจที่คิดค้นหาเหตุผลนั้นเป็นใจที่ดี ควรสรรเสริญ แต่ที่จะตัดสินว่าถูกหรือผิดนั้นจะต้องตัดสินด้วยเหตุผลว่า ถ้าถูกต้องไม่เป็นไปเพื่อความเบียดเบียนตนและผู้อื่น ถ้าสิ่งนั้นเป็นไปเพื่อเบียดเบียนคนอื่นแล้วผิด]

ใจที่คิดค้นหาเหตุผลนั้นเป็นใจที่ดี ควรสรรเสริญ
แต่ที่จะตัดสินว่าถูกหรือผิดนั้นจะต้องตัดสินด้วยเหตุผลว่า
ถ้าถูกต้องไม่เป็นไปเพื่อความเบียดเบียนตนและผู้อื่น
ถ้าสิ่งนั้นเป็นไปเพื่อเบียดเบียนคนอื่นแล้วผิด
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
(หนังสือปุจฉา-วิสัชนาในต่างประเทศ)

[เมื่อศีลครบมูลบริบูรณ์แล้วจิตใจมันกว้างขวางเบิกบานเองจิตแผ่กระจายไปทุกทิศทุกทางนั่นแหละ เมตตาพรหมวิหารเกิดขึ้นแล้วนั่น]

เมื่อศีลครบมูลบริบูรณ์แล้ว
จิตใจมันกว้างขวางเบิกบานเอง
จิตแผ่กระจายไปทุกทิศทุกทาง
นั่นแหละ เมตตา
พรหมวิหารเกิดขึ้นแล้วนั่น
หลวงปู่เทสก์ เทสรํสี
จากหนังสือธรรมะเล่มที่๓๕